Gökyüzü meraklılarının uzun süredir beklediği tam Güneş tutulması, 12 Ağustos'ta gözlemlenecek. Bu doğa olayı sırasında, dünyanın bazı bölgelerinde gündüz vakti kısa süreli bir karanlık yaşanacak. Bilim dünyası tarafından heyecanla beklenen tutulmaya ilişkin önemli bilgiler kamuoyu ile paylaşıldı.
Tam Güneş tutulması, Ay'ın Dünya ile Güneş arasına girerek Güneş'i belirli bölgelerde tamamen örtmesiyle meydana geliyor. Bu durum, Ay'ın gölgesinin Dünya üzerine düşmesine ve gündüz saatlerinde kısa süreli kararmalara yol açmasına neden oluyor. 12 Ağustos'taki tutulma, Grönland, İzlanda, kuzey İspanya ve kuzeydoğu Portekiz'in bazı bölgelerinden tam olarak izlenebilecek. Avrupa, Afrika ve Kuzey Amerika'nın daha geniş kesimlerinde ise parçalı Güneş tutulması görülecek.
Tutulmanın tam olarak gözlemleneceği dar hat, yaklaşık 8 bin 300 kilometre uzunluğunda bir alanı kapsayacak. Gözlemler Arktik kıyılarından başlayıp Kuzey Kutbu yakınlarından geçerek Grönland, İzlanda, Portekiz ve kuzey İspanya üzerinden ilerleyecek. Grönland'daki gözlemciler iki dakikadan biraz fazla sürecek tam tutulmayı izleyebilecekken, kuzey İspanya'da bu süre yaklaşık 20 saniyeye inecek. Uzmanlar, gözlemler sırasında hava koşullarının en büyük risk faktörü olduğuna dikkat çekiyor.
Avrupa için tarihi bir olay niteliği taşıyan bu tutulma, 2024'te Meksika, ABD ve Kanada'dan izlenen tam Güneş tutulmasının ardından önem kazanıyor. İspanya ana karasından görülebilecek tam Güneş tutulması, 1905'ten bu yana ilk kez gerçekleşecek ve ülkenin 2028'e kadar göreceği üç tutulmanın ilki olacak.
Bir sonraki tam Güneş tutulması 2 Ağustos 2027'de güney İspanya, Kuzey Afrika, Suudi Arabistan ve Yemen'den izlenebilecek. ABD'de ise tam tutulma için 2033'te Alaska'dan gözlemlenebilecek bir olay bekleniyor.
Tam Güneş tutulmaları, bilim insanlarına Güneş'in dış atmosferi olan koronayı incelemek için değerli fırsatlar sunuyor. Bu yılki tutulmada araştırmacılar, yüksek irtifa balonları aracılığıyla Ay'ın gölgesini ve tutulmayı görüntülemeyi hedefliyor. Amaçlardan biri, 1919'da Einstein'ın genel görelilik teorisini doğrulayan tarihi deneyi yeniden oluşturmak. Bilim insanları ayrıca, vatandaşları da atmosferdeki değişimleri ölçmek için basit cihazlar geliştirerek bilimsel çalışmalara katılmaya davet ediyor.
