Küresel petrol fiyatları, ABD-İran barış anlaşmasının piyasa tarihindeki en büyük enerji arz krizini sona erdirebileceğine dair umutların artmasıyla birlikte düştü. Brent ham petrolünün fiyatı, Asya-Pasifik'teki finans merkezlerinde yeni işlem haftası başlarken varil başına 84 doların altına geriledi. Bu düşüşte, Hırmuz Boğazı'nın kısa süre içinde yeniden açılarak Körfez petrol ihracatının piyasaya döneceği yönündeki iyimserlik etkili oldu.
ABD Başkanı Trump'ın Pazar günü yaptığı açıklamada, İsrail'in Beyrut'a yönelik son saldırılarının hassas görüşmeleri baltalama tehdidine rağmen bir anlaşmanın "tamamlandığını" belirtmesi dikkat çekti. Anlaşmanın detayları, özellikle deniz yolu geçişinin ne zaman yeniden açılacağı, güvenli geçişin kim tarafından denetleneceği ve herhangi bir koşulun uygulanıp uygulanmayacağı gibi konularda belirsizlikler devam ediyor. İranlı yetkililer, Tahran'ın nükleer programı ve yaptırımların kaldırılması gibi daha geniş konuları ele alan nihai bir anlaşma için 60 günlük bir müzakere süresi olacağını bildirdi.
Uluslararası gösterge petrol fiyatı, Cuma günü kaydedilen düşüşleri uzatarak Pazartesi günü erken işlemlerde %4 daha düşük bir seviyede işlem gördü. Petrol fiyatları, İran savaşının başlamasından günler sonra, Mart ayının başlarından bu yana en düşük seviyelerine geriledi. Trump'ın Tahran ile barış anlaşmasına yaklaştığını ve bunun rejimin petrol ticaret yolu üzerindeki etkili kontrolünü sona ereceğini söylemesinin ardından petrol fiyatları geçen hafta Perşembe günkü varil başına 93 dolardan Cuma günü 87,50 dolara kapanmıştı.
ABD Başkanı ayrıca, küresel piyasadaki baskıyı hafifletmeye yardımcı olmak amacıyla ABD ordusunun son haftalarda boğaz üzerinden günde milyonlarca varil petrolü gizlice taşıdığına dair iddialarda bulundu. İran savaşının Mart ayı başlarında boğaz üzerinden yapılan Körfez petrol ihracatını durdurması ve piyasadan fiilen günde 20 milyon varil petrolü, yani piyasa arzının beşte birini silmesiyle petrol fiyatları, savaş boyunca beklenenden düşük seyretti. Körfez üreticileri, boru hatları aracılığıyla alternatif bölgesel ihracat merkezlerine günde yaklaşık 5 milyon varil petrolü yönlendirmeyi başardı. Son haftalarda ise ABD ordusunun yardımıyla, Umman Körfezi'nde bekleyen gemilere tespit edilmeden kargoları taşıyan ve ardından yeniden yüklemek için dönen "karanlık tankerler" aracılığıyla günde 2 milyon varil daha piyasaya ulaşmış olabilir.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) üyeleri tarafından acil durum ham petrolü ve yakıtlarının günde yaklaşık 2,5 milyon varil oranında piyasaya sürülmesiyle, dünyanın petrol arz açığı da daraldı. Çin'in ithalatını yaklaşık 4 milyon varil/gün oranında kestiği ve on yıldan bu yana görülmemiş düşük seviyelere ulaştığı tahmin ediliyor. Bu durum, muhtemelen rekor seviyedeki stoklarını kullanarak talebi karşılaması ve son yıllardaki agresif stoklama faaliyetlerini durdurmasıyla gerçekleşmiş olabilir. Küresel olarak, Asya'daki petrokimya rafinerilerinin krizi atlatmak için faaliyetlerini azaltmasıyla talebin günde 3 ila 4 milyon varil arasında düşmüş olabileceği belirtiliyor.
IG analisti Tony Sycamore, Pazartesi günü yaptığı açıklamada, ülkelerin tükenmiş stokları yenilemek ve stratejik rezervleri doldurmak için bir yeniden açılmadan yararlanacağını söyledi. Müzakerelerin, özellikle nükleer konular etrafında karmaşık olduğunu ve bu nedenle yakın vadede ham petrolün daha fazla düşmesini görmenin zor olduğunu belirtti.
Analistler, kuzey yarımküre yazında beklenen enerji talebi artışının, küresel stoklar endişe verici derecede düşük seviyelere inerken petrol piyasası fiyatlarını yükseltebileceği konusunda uyardı. Rystad Energy analistlerine göre, boğazın acil bir şekilde yeniden açılması bile, krizin etkisinin piyasayı gelecek yılın başlarına kadar sürükleyebileceği tahmin ediliyor. Bu kuruluş, krizin bugüne kadar piyasadan 1 milyar varil petrolü silmiş olabileceğini tahmin ediyor.
Etkili danışmanlık şirketi, Haziran ayında varılacak bir barış anlaşmasının, boğazın Temmuz ortasından itibaren aşamalı olarak yeniden açılmasına ve ardından tankerlerin yeniden konumlandırılması ve petrol sahalarının yeniden faaliyete geçmesiyle gecikmeli bir toparlanmaya yol açabileceğini öngördü. Rystad, "kayıp hacimlerin yaklaşık %85'inin Ekim ayına kadar restore edilmesi bekleniyor, kalan toparlanma ise Irak ve Kuveyt'teki olgun sahaların hakimiyetinde Ocak 2027'ye kadar uzanacak" açıklamasında bulundu. Danışmanlık şirketi, "nispeten yapıcı bir senaryo altında bile, kümülatif arz kayıplarının yıl sonuna kadar neredeyse 2 milyar varile ulaşması bekleniyor" dedi.
