Askeri istihbarat ve savunma sanayii çevreleri, Çin'in denizlerdeki yeni denizaltı teknolojisini tartışıyor. Naval News ve The War Zone (TWZ) tarafından aktarılan bilgilere göre, 1 Haziran 2026 tarihli uydu görüntüleri, Şanghay'daki Jiangnan (JN) Tersanesi'nde benzersiz bir tasarıma sahip devasa bir denizaltının bulunduğunu ortaya koydu. Yeni savaş gemisinin en dikkat çekici özelliği, geleneksel yelken yapısının (sail/conning tower) tamamen kaldırılmış olmasıdır.
Askeri deniz savaşları analisti HI Sutton'ın gövde ölçümlerine dayanarak yaptığı hesaplamalara göre, bu yeni tasarımın yaklaşık 120 metre uzunluğa ve 11 metre genişliğe sahip olduğu belirtiliyor. Bu boyutlar, mevcut askeri dengeler açısından önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Çin donanmasının en modern nükleer saldırı denizaltısı olan Tip 093, 110 metre uzunluğundayken, ABD Donanması'nın Virginia sınıfı nükleer saldırı denizaltıları ise 114,8 metre uzunluğa sahip. Bu yeni Çin denizaltısı, pek çok nükleer hızlı saldırı gemisinden daha uzun ve konvansiyonel denizaltı sınıflarının çok ötesinde bir gövdeye sahip.
Yelken yapısının kaldırılması, denizaltıya hidrodinamik açıdan önemli avantajlar sağlıyor. Bu durum, sürtünmenin azalmasıyla birlikte ekstrem hız ve manevra kabiliyetini artırırken, aynı zamanda akustik izi de minimize ediyor. Yelkenin neden olduğu su türbülansı ve gürültünün ortadan kalkması, denizaltının yüksek hızlarda bile sonar sistemlerine yakalanmadan hareket etmesini sağlıyor. Gemi, kıç kısmında bulunan X şeklindeki dümen konfigürasyonu ve geleneksel pervanelere oranla daha sessiz çalışan pompa-jet itki sistemi ile donatılmış durumda.
Yelkensiz tasarım, mühendislik açısından zorluklar barındırıyor. Geleneksel denizaltılarda periskoplar, radar direkleri, iletişim antenleri ve şnorkeller gibi unsurlar yelken yapısında bulunur. Bu yeni tasarımın yüzey operasyonlarından ziyade, derin deniz tabanı operasyonlarına veya hızlı okyanus geçişlerine odaklanan bir "su altı yüksek hızlı önleme gemisi" olarak tasarlandığı düşünülüyor. Uzmanlar, bu geminin mürettebatlı bir savaş gemisi olduğunu belirtiyor.
Pentagon yetkilileri, yeni Çin denizaltılarının kalitesinin Amerikan tasarımlarına yaklaştığını ifade ediyor. ABD Deniz Kuvvetleri İstihbarat Ofisi Başkanı Tuğamiral Mike Brookes, Çin Halk Kurtuluş Ordusu Donanması'nın (PLAN) dizel-elektrikten nükleer enerjiye doğru stratejik bir geçiş yaptığını ve küresel olarak diğer donanmalardan çok daha hızlı büyüdüğünü belirtti. Şanghay'da ortaya çıkan bu yelkensiz denizaltı, Çin'in bölgesel askeri iddialarını desteklemek üzere geliştirdiği ileri teknolojilerin bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.