Birleşmiş Milletler (BM), iklim değişikliğinin etkilediği küresel atmosferde sıcaklıkları daha da artıracak olan El Nino hava dalgasının yeni bir evresinin önümüzdeki haftalarda başlayabileceği uyarısında bulundu. Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), bu El Nino'nun 2026'nın geri kalanında güçlenerek küresel ölçekte aşırı hava olaylarını tetiklemesinin beklendiğini bildirdi.
Ulusal hava durumu ajanslarının tahminleri, bu sürecin tarihteki en güçlü El Nino olaylarından birine, yani bir "süper" El Nino'ya dönüşebileceğine işaret ediyor. Bilim insanları, Pasifik Okyanusu'ndaki sıcaklık artışının El Nino'nun kesin zamanlamasını ve gücünü tahmin etmek için Pasifik'in merkezi bölgelerini yakından izliyor. Geçtiğimiz aralık ayında ortalamanın altında seyreden su sıcaklıkları, üç ay sonra Güney Amerika kıyılarında belirgin sıcak suların ortaya çıkmasıyla Pasifik'in merkezinin ısınmasına neden oldu. Nisan ayına gelindiğinde ise El Nino'nun yaklaşmakta olduğu kesinleşti ve ana izleme bölgesindeki su sıcaklıkları yükselmeye devam ediyor.
El Nino, tropikal Pasifik Okyanusu'nda rüzgar modellerindeki bir değişimin sıcak suların yayılmasına izin vermesiyle oluşuyor. İngiltere Meteoroloji Ofisi (Met Office) Aylık ve On Yıllık Tahmin Başkanı Prof. Adam Scaife, büyük bir doğa olayının yaklaştığından emin olduklarını ve bunun bir rekor olabileceğini belirtti. Pasifik izleme bölgesindeki deniz yüzeyi sıcaklıkları doğal olarak dalgalanmaktadır. Sıcaklıkların uzun bir süre boyunca ortalamadan yarım dereceden fazla sapması El Nino veya daha serin olan La Nina koşullarının oluşmasına neden oluyor. İki derecenin üzerindeki ısınmalar ise "çok güçlü" veya "süper" El Nino olarak adlandırılıyor. 1950'den bu yana bu tür yalnızca birkaç vaka yaşanmıştır ve tahminler, bu yeni El Nino'nun geçmişteki zirvelere eşit olacağını, hatta bunları aşacağını gösteriyor.
Bilim insanlarının güçlü bir El Niño beklentisinin nedenlerinden biri, okyanus yüzeyinin derinliklerindeki ısı birikimidir. Uydular, şamandıralar ve okyanus araçlarından elde edilen veriler, Pasifik boyunca yüzlerce metre derinlikte, yer yer ortalamanın 6 derece üzerinde olan devasa bir sıcak su dalgasının doğuya doğru ilerlediğini gösteriyor. ABD kuruluşu NOAA'nın İklim Tahmin Merkezi'nden fizikçi Michelle L’Heureux, bu derin deniz ısısının genellikle yüzeydeki daha sıcak suların habercisi olduğunu ve ardından üzerindeki havayı ısıtarak dünya çapındaki hava durumunu etkilediğini ifade etti. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, El Nino koşullarının ısınan bir dünyanın yangınına körükle gideceğini, etkilerin daha sert, daha geniş alanlara yayılacağını ve yıkıcı bir hızla sınırları aşacağını belirtti.
Güçlü bir El Nino, Güney Amerika, Güneydoğu Asya ve Avustralya'nın bazı bölgelerinde sıcak ve kurak havayı tetikleyerek kuraklık ve orman yangınları riskini artırabiliyor. Ayrıca Hindistan musonunu zayıflatabilir, Afrika Boynuzu'nun kuzey kesimlerine daha kurak koşullar getirebilir ve ABD'nin güneyinde şiddetli yağışlarla sel riskini artırabilir. Geçmişteki El Nino olayları, tarımsal ürün kayıpları, tedarik zincirlerindeki aksamalar ve ekonomik etkiler nedeniyle küresel gıda fiyatlarında artışlara ve milyarlarca dolarlık gelir kayıplarına yol açmıştır. El Nino genellikle aralık sonu civarında en güçlü seviyesine ulaştığından, rekor kırıp kırmayacağını aylar öncesinden kesin olarak bilmek mümkün olmamakla birlikte, insan kaynaklı iklim değişikliği nedeniyle halihazırda ısınmış bir gezegende yaşanacak olması nedeniyle sonuçların uç noktalarda yaşanması bekleniyor. ABD'deki Berkeley Earth grubundan iklim bilimci Zeke Hausfather, 2027'nin rekor düzeydeki en sıcak yıl olmasının muhtemel olduğunu belirtti.
