Kanada'nın Alberta eyaletinde, eyaletin Kanada içinde kalıp kalmayacağına dair bir referandum düzenleneceği duyuruldu. Bu gelişme, ülkenin birliğinin on yıllardır karşılaştığı en önemli sınavlardan biri olarak değerlendiriliyor.
Eyalet Başbakanı Danielle Smith tarafından yapılan açıklamaya göre, referandum 19 Ekim'de gerçekleştirilecek. Smith, halka sorulacak sorunun, "Alberta, Kanada'nın bir eyaleti olarak mı kalacak, yoksa Alberta'nın Kanada'dan ayrılması gerekip gerekmediğine dair bağlayıcı bir referandum düzenlenmesi için gereken yasal süreci başlatmalı mı?" şeklinde olacağını belirtti.
Smith, şahsi oyunu Alberta'nın Kanada'da kalması yönünde kullanacağını ifade etti. Hükümetinin ve parti grubunun da bu yönde pozisyon aldığını ekledi. Ancak, yerli First Nations gruplarının yeterince istişare edilmediği gerekçesiyle ayrılık referandumu çağrısı yapan bir dilekçeyi reddeden Alberta yargıcının kararına ilişkin derin endişelerini dile getirdi. Bu durum, dilekçe imzalarının doğrulanmasını durdurmuş ve referandum olasılığını belirsizliğe sürüklemişti.
Başbakan Smith, "Bir yargıcın hukuki hatasının yüz binlerce Albertalı'nın sesini susturmasına izin vermeyeceğini" vurgulayarak, "Alberta'nın geleceğine mahkemeler değil, Albertalılar karar verecek" dedi. Alberta eyaletinin nüfusu dört milyon civarında bulunuyor.
Ayrılık yanlısı gruplar, Smith üzerinde referandum sorusunu oylamaya sunması yönünde baskı oluşturuyordu. Hukuki süreçler ve Kanada Anayasası'nda yer alan ayrılık kuralları, olası bir ayrılık durumunda uzun ve belirsiz müzakerelerin önünü açıyor. Başbakan Mark Carney daha önce yaptığı açıklamada, eyaletin ayrılma girişimlerinin 26 yıl önce Quebec referandumu sonrası hazırlanan Netlik Yasası'na uygun olması gerektiğini belirtmişti.
