ABD ve İran arasında varılan mutabakatın ardından Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiğinin savaş öncesi seviyelere dönmesinin birkaç ay sürebileceği öngörülüyor. Geçişlerin kademeli olarak artması ve tam normalleşmenin zaman alması bekleniyor.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ABD ve İran'ın mutabakata vardığını ve tüm cephelerde askeri operasyonların derhal sona erdirildiğini duyurdu. ABD Başkanı Donald Trump da Hürmüz Boğazı'nın 19 Haziran Cuma günü tamamen açılacağını ve bölgedeki mayınların etkisiz hale getirileceğini belirtti.
Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Kuruluşu (UNCTAD) verilerine göre, savaş öncesinde boğazdan günlük ortalama 130 ticari gemi geçiyordu. Savaşın başlamasıyla bu sayı yüzde 90'ın üzerinde azaldı. Son günlerde yapılan geçişler de oldukça sınırlı kaldı.
Veri analitik şirketi Kpler'in bilgilerine göre, 10-14 Haziran tarihleri arasında boğazdan geçen ticari gemi sayısı günlük 1 ile 7 arasında değişti. 15 Haziran'da ise 3 gemi geçiş yaptı. Bu gemiler arasında Malta, Saint Kitts and Nevis, Honduras ve Sierra Leone bayraklı yük ve tanker gemileri bulunuyordu.
Sektör temsilcileri, mutabakat sonrası sürecin kırılgan olduğunu ve tam normalleşmenin uzun süreceğini belirtiyor. Baltık ve Uluslararası Denizcilik Konseyi (BIMCO) ile İngiltere Deniz Ticaret Örgütü, bölgedeki mayın tehdidi ve genel güvenlik durumunun hala riskli olduğunu vurguluyor.
Körfez'de geçiş için bekleyen yaklaşık 500 ticari gemi olduğu tahmin ediliyor. Bu gemilerin geçişinin tamamlanması ve trafiğin savaş öncesi seviyenin yüzde 50'sine ulaşmasının 30 gün sürebileceği öngörülüyor. ABD-İran mutabakatının sorunsuz uygulanması halinde, yüklü durumdaki 118 tanker gemisinin 10-15 gün içinde boğazdan geçmesi bekleniyor.
Tahminlere göre, bir ayın sonunda boğazdan günlük geçiş sayısının yaklaşık 40'a yükselebileceği ve bunun yüzde 60'ının tankerlerden oluşacağı düşünülüyor. Körfez'e yeniden girişlerin kademeli olacağı ve ilk 30 gün sonunda tanker girişlerinin savaş öncesi seviyenin yaklaşık yüzde 50'si kadar olacağı değerlendiriliyor. Ticari nakliye sisteminin tamamen normalleşmesinin ise 2-3 ay sürebileceği ifade ediliyor.
